ABB’NİN MALİ TABLOSU SORU İŞARETLERİ YARATTI!

Bütçe emanetlerinde 321 milyon TL, mal ve hizmet alımlarında 2,87 milyar TL, banka hesaplarında ise 1,81 milyar TL görünüyor. Sayıştay’ın 2025 yılı mali tabloları, Aydın Büyükşehir Belediyesinin mali yapısına ilişkin önemli soruları gündeme getirdi. Peki ABB’nin, ASKİ’nin ve belediye iştiraklerinin güncel SGK ve vergi borçları ne kadar?

MALİ TABLO AÇIKLANMALI

Aydın Büyükşehir Belediyesinin 2025 yılı mali tabloları, belediyenin gelir ve giderlerinin yanı sıra ödeme yükümlülüklerinin de ayrıntılı biçimde açıklanması gerektiğini ortaya koyuyor.

Sayıştayın yayımladığı 31 Aralık 2025 tarihli bilançoda, belediyenin kısa ve uzun vadeli yabancı kaynaklarının toplamı yaklaşık 883,5 milyon TL olarak görülüyor. Aynı tabloda 321 milyon TL bütçe emaneti, 26,5 milyon TL ödenecek vergi ve fonlar, 5,68 milyon TL ise ödenecek sosyal güvenlik kesintileri hesabında yer alıyor.

Bu rakamlar, belediyenin bütün borçlarını tek başına göstermiyor. Ancak kamuoyunun yanıtını beklediği soruların başında, bu yükümlülüklerin kimlere karşı olduğu, ne kadarının vadesinin geçtiği ve hangi ödemelerin beklediği geliyor.

ABB yönetimi, 321 milyon TL'yi aşan bütçe emanetlerinin ayrıntısını kamuoyuyla paylaşacak mı? Bu tutarın ne kadarı yüklenici firmalara, ne kadarı diğer alacaklılara ait? Ödenmeyi bekleyen hakedişler var mı? Varsa hangi tarihlerden bu yana bekliyor?

2,87 MİLYAR TL’LİK HARCAMA

Belediyenin 2025 yılı faaliyet sonuçları tablosunda mal ve hizmet alım giderleri yaklaşık 2,87 milyar TL olarak yer alıyor. Bu tutar, belediyenin bir yıl boyunca gerçekleştirdiği mal ve hizmet alımlarının mali büyüklüğünü ortaya koyuyor.

Peki bu harcamaların ne kadarı ihalelerle, ne kadarı doğrudan temin yoluyla gerçekleştirildi? En fazla ödeme yapılan firmalar hangileri? Sözleşme bedelleriyle gerçekleşen ödemeler arasında fark var mı? Tamamlanmayan işler veya bekleyen hakedişler bulunuyor mu?

Kamu kaynaklarının kullanımında yalnızca toplam harcama tutarı değil, harcamanın hangi iş için yapıldığı ve karşılığında hangi hizmetin alındığı da önem taşıyor.

Bu nedenle ABB’nin 2025 yılı mal ve hizmet alımlarını; ihale numarası, yüklenici firma, sözleşme bedeli ve gerçekleşen ödeme tutarı bazında açıklaması, kamuoyundaki soruların yanıtlanmasına katkı sağlayacaktır.

BANKADA 1,81 MİLYAR TL VAR, PEKİ BORÇLAR NE DURUMDA?

Sayıştay bilançosunda belediyenin banka hesapları yaklaşık 1,81 milyar TL olarak görünüyor. Bu tutar, 2025 yılının son günündeki muhasebe bakiyesini ifade ediyor; belediyenin bugün kullanabileceği serbest nakit miktarını göstermiyor.

Bununla birlikte, kamuoyunun bilmek istediği temel konu, Belediyenin banka hesaplarında bulunan kaynaklarla ödeme yükümlülükleri arasındaki ilişki nedir?

Bu paranın ne kadarı belirli projelere tahsis edilmiş durumda? Ne kadarı devam eden yatırımlar ve sözleşmeler için ayrıldı? Belediyenin vadesi geçmiş borçları bulunuyor mu? Bulunuyorsa bu borçların toplamı ne kadar?

Mali tablonun sağlıklı değerlendirilebilmesi için nakit bakiyesinin yanı sıra borçların vade dağılımı ve ödeme takviminin de açıklanması gerekiyor.

ABB’NİN SGK VE VERGİ BORCU NE KADAR?

En önemli sorulardan biri de belediyenin Sosyal Güvenlik Kurumuna ve vergi dairelerine olan borçları.

Sayıştay bilançosunda yer alan 26,5 milyon TL’lik ödenecek vergi ve fonlar hesabı ile 5,68 milyon TL’lik sosyal güvenlik kesintileri hesabı, belediyenin toplam SGK ve vergi borcuyla aynı anlama gelmiyor. Bu hesaplar, belirli muhasebe kalemlerindeki yükümlülükleri gösteriyor.

Dolayısıyla yalnızca bu rakamlara bakarak belediyenin SGK ve vergi borcunun tamamını belirlemek mümkün değil.

ABB yönetiminin şu sorulara açık yanıt vermesi gerekiyor:

- Aydın Büyükşehir Belediyesinin güncel SGK prim borcu ne kadar?
- Belediyenin vergi dairelerine olan toplam borcu kaç TL?
- Bu borçların ne kadarı vadesi geçmiş, ne kadarı yapılandırılmış durumda?
- Son bir yılda SGK ve vergi borçları için ne kadar ödeme yapıldı?
- Belediyenin ödenmemiş prim, vergi veya gecikme zammı yükümlülüğü bulunuyor mu?

Bu soruların yanıtı, belediyenin gerçek mali yükümlülüklerinin anlaşılması açısından önem taşıyor.

ASKI’NİN MALİ TABLOSU NEDEN AYRICA AÇIKLANMIYOR?

Aydın Büyükşehir Belediyesinin mali yapısı değerlendirilirken ASKİ Genel Müdürlüğünün mali durumu da ayrı bir başlık olarak ele alınmalı.

Su ve kanalizasyon hizmetlerini yürüten ASKİ’nin gelirleri, giderleri, borçları ve tahsil edemediği alacaklar, belediyenin kendi bilançosuyla aynı tabloda değerlendirilmemeli. ASKİ’nin bağımsız mali tablolarının da incelenmesi gerekiyor.

ASKİ’nin güncel SGK prim borcu ne kadar? Vergi borcu bulunuyor mu? Banka kredileri, yüklenicilere olan borçları ve ödenmemiş hakedişleri ne durumda? Su faturalarından tahsil edilemeyen alacakların ne kadarı sonradan tahsil edildi?

Su faturalarını ödeyen vatandaşların, ödedikleri paranın hangi hizmetlere harcandığını ve kurumun mali yükümlülüklerinin ne durumda olduğunu bilmesi doğal bir beklenti.

BELEDİYE ŞİRKETLERİNİN BORÇLARI DA AÇIKLANMALI

ABB’nin mali yapısını bütün yönleriyle değerlendirebilmek için belediye iştiraklerinin durumunun da ortaya konulması gerekiyor.

Belediye şirketlerinin her biri için ayrı ayrı güncel SGK ve vergi borçlarının açıklanması, şirketlerin banka kredileri ile diğer yükümlülüklerinin ortaya konulması ve belediyeden aldıkları sermaye desteklerinin gösterilmesi gerekiyor.

Hangi iştirak kâr ediyor, hangisi zarar ediyor? Şirketlerin belediyeden alacakları ne kadar? Belediyenin şirketlere yaptığı sermaye aktarımları hangi amaçlarla kullanıldı? Şirketlerin kendi çalışanlarından kaynaklanan SGK prim borçları veya vergi yükümlülükleri bulunuyor mu?

Bu soruların yanıtı olmadan yalnızca büyükşehir belediyesinin bilançosuna bakarak tüm belediye yapısının mali durumunu değerlendirmek mümkün değil.

KAMUOYU RAKAMLARIN AÇIKLANMASINI BEKLİYOR

Sayıştayın 2025 yılı mali tabloları, Aydın Büyükşehir Belediyesinin mali yapısına ilişkin bazı önemli göstergeler sunuyor. Ancak bilanço rakamları tek başına belediyenin bütün borçlarını, iştiraklerin mali durumunu veya güncel SGK ve vergi yükümlülüklerini ortaya koymuyor.

Bu nedenle ABB yönetiminin, ASKİ’nin ve belediye iştiraklerinin mali tablolarını güncel borç dökümleriyle birlikte kamuoyuna açıklaması önem taşıyor.

Aydın Büyükşehir Belediyesinin, ASKİ’nin ve iştiraklerinin toplam borcu ne kadar? SGK ve vergi dairelerine olan güncel borçlar kaç TL? Ödenmeyi bekleyen hakedişler ve vadesi geçmiş yükümlülükler bulunuyor mu?

Bu soruların yanıtı, yalnızca belediye yönetiminin değil, Aydın’da yaşayan vatandaşların da bilmesi gereken mali bilgiler arasında yer alıyor.

Not: Haberde yer alan mali tablo rakamları, Sayıştayın 2025 yılı bilançosunda görülen tutarlardır. Güncel SGK ve vergi borçları ile ASKİ ve iştiraklerin toplam yükümlülükleri, ayrıca doğrulanmış resmî belgelerle açıklığa kavuşturulmalıdır.